Dom Weteranów Powstania Styczniowego 1863 r.

Dom Weteranow1Chyba wszyscy mieszkańcy Pragi znają choćby z widzenia  narożny dom u zbiegu ulic Floriańskiej i Jagiellońskiej, w którym mieści się dziś Kuria Biskupia Diecezji Warszawsko-Praskiej. Powstał on w latach 1896-1900 z inicjatywy rosyjskiego Czerwonego Krzyża jako zakład opiekuńczy dla wdów po żołnierzach i oficerach carskiej armii. Gmach wyglądał kiedyś bardziej okazale, bowiem sam narożnik wieńczyła kopula prawosławnej kaplicy p.w. Matki Boskiej Pocieszenia Strapionych, którą potem zlikwidowano. Od r. 1924 w budynku mieściło się Schronisko dla Weteranów Powstania Styczniowego, o czym przypomina tablica umieszczona przy wejściu. Tu dożywała swych ostatnich dni grupa mocno już starszych pań i panów, którzy po ulicach często paradowali w specjalnie dla nich uszytych granatowych mundurach z amarantowymi wyłogami. Wszyscy otrzymali szlify oficerskie, byli obiektem czci i szacunku społeczeństwa, ozdobą uroczystości państwowych i kościelnych. Chętnie spotykali się z młodzieżą szkolną. Bywali częstymi gośćmi pobliskich gimnazjów Roeslerowej i Władysław IV. Ostatni z nich p. Mamert Wandali zmarł w roku 1942. Na Wojskowym Cmentarzu Powązkowskim urządzono kwaterę C-13, gdzie spoczęły prochy poległych w Powstaniu Styczniowym i gdzie chowano zmarłych mieszkańców schroniska. W 120. rocznicę wybuchu powstania a więc w 1983r. została odsłonięta na Domu Weteranów tablica pamiątkowa. Po 1945 roku niezniszczony budynek zajęła na krótko Armia Czerwona. W okresie późniejszym był użytkowany przez różne urzędy m.in. Sanepid. Z powodu braku dokumentacji fotograficznej jest niezwykle trudno określić moment, w którym elewacja utraciła większość pierwotnego boniowania. Do dnia dzisiejszego liczne próby „rewitalizacji” doprowadziły do różnych zmian zarówno w detalach architektonicznych jak i kolorze otynkowania.

 DSC00012DSC00013

Towarzystwo Przyjaciół Pragi